NRC Onbehaarde Apen

Hij zorgde voor één van de eerste echte nationale wetboeken in de middeleeuwen. Hij maakte een dik spellenboek waar vandaag nog wordt mee gespeeld. Hij zong, hij tekende én schreef in de volkstaal. Koning Alfonso de X van Castilië gold als dé cultuurbrenger van de middeleeuwen en werd niet voor niets De Wijze genoemd. Toch eindigde zijn leven tragisch en chaotisch. Na een felle machtsstrijd werd hij door zijn eigen zoon van de troon gestoten en vleugellam gemaakt. Wie was Koning Alfonso? Hoe kon hij zo hoog vliegen, maar ook zo diep vallen? En hoe komt zijn portret in het Capitool?
Het muziekfragment dat aan het begin van de aflevering wordt ingezet is: Cantiga 235 - Medieval Iberian Song van Farya Faraji & World Musicians.
Heeft u vragen, suggesties of ideeën over onze journalistiek? Mail dan naar onze redactie via podcast@nrc.nl

Host: Gemma Venhuizen
Gasten: Lucas Brouwers en Hendrik Spiering
Redactie en montage: Rosa van Toledo

Zie het privacybeleid op https://art19.com/privacy en de privacyverklaring van Californië op https://art19.com/privacy#do-not-sell-my-info.

De koloniale geschiedenis van Suriname werd lang vooral verteld vanuit het perspectief van koloniale macht. Maar nieuw historisch onderzoek en digitalisering van archieven laten een completer verhaal zien. Niet alleen een geschiedenis van onderdrukking, maar ook een van voortdurend verzet. Inheemsen verdedigden zich, slaafgemaakten vluchtten van de plantages en bouwden dorpen diep in de binnenlanden. Hoe zag verzet eruit in een systeem dat erop was gericht om je te breken? En hoe heeft dat het beeld van de Surinaamse geschiedenis veranderd?
Shownotes:
In deze aflevering worden de volgende boeken genoemd:
Wolter van Hoëvell, Slaven en vrijen onder de Nederlandse wet, oorspronkelijk 1854, vijfde editie 2020.
Anton de Kom, Wij slaven van Suriname, oorspronkelijk 1934.
Leendert van der Valk, Vergeten plekken, vergeten mensen. Een atlas van het Nederlands slavernijverleden, 2026.
Hans Buddingh', De geschiedenis van Suriname, achtste herziene editie 2021.
Tessa Leuwsha, Boni, in het spoor van de Surinaamse vrijheidsstrijder, 2025.

Presentatie: Gemma Venhuizen
Gasten: Nina Jurna, Hans Buddingh
Redactie & montage: Liz Dautzenberg
Heeft u vragen, suggesties of ideeën over onze journalistiek? Mail dan naar onze redactie via podcast@nrc.nl

Zie het privacybeleid op https://art19.com/privacy en de privacyverklaring van Californië op https://art19.com/privacy#do-not-sell-my-info.

Robbert Dijkgraaf is natuurkundige, ex-minister, krijgt af en toe regisseur Christopher Nolan op bezoek om over films te praten én weet alles over quantummechanica. Wij mogen hem een uur lang alles vragen over het vakgebied dat ons hele bestaan probeert te verklaren en het tegelijk nog onbegrijpelijker maakt dan het al was. Hoe werken die allerkleinste deeltjes nu precies? Wat moeten we er eigenlijk mee? En hoe gaat het nu met die veelbelovende quantumcomputer?
Heeft u vragen, suggesties of ideeën over onze journalistiek? Mail dan naar onze redactie via podcast@nrc.nl
Host: Gemma Venhuizen & Peter van der Ploeg
Gast: Robbert Dijkgraaf
Redactie en montage: Rosa van Toledo
Foto: Merlijn Doomernik

Zie het privacybeleid op https://art19.com/privacy en de privacyverklaring van Californië op https://art19.com/privacy#do-not-sell-my-info.

Is de muziek van vroeger echt beter dan die van nu? In ieder geval is die eenvoudiger geworden, zeggen recente studies. Data-analisten onderzochten duizenden liedjes uit de afgelopen eeuwen en ontdekten dat de complexiteit in de melodie afneemt. Is muziek daarmee slechter geworden? Hoe meet je dat? En waarom zou je dat eigenlijk doen?
Heeft u vragen, suggesties of ideeën over onze journalistiek? Mail dan naar onze redactie via podcast@nrc.nl

De muziek die in deze aflevering te horen is:
'Grace' - Jeff Buckley
'Feel good Inc.' - Gorrilaz, De la Soul
'What is it about men. Live at North Sea Jazz Festival' - Amy Winehouse
'Altijd is Kortjakje ziek' - Loulou en Lou
'Komm, süsser Tod BWV478' - Johann Sebastian Bach door Leopold Stokowski

Host: Karlijn Saris
Gasten: Berend Nieuwhof en Peter van der Ploeg
Redactie en montage: Rosa van Toledo
Foto: Getty Images
Zie het privacybeleid op https://art19.com/privacy en de privacyverklaring van Californië op https://art19.com/privacy#do-not-sell-my-info.

Konijnen: ze zijn schattig, zacht en onschuldig. Toch voert Australië al bijna 170 jaar een felle oorlog tegen deze exoot. Miljoenen konijnen werden vergiftigd, afgeschoten en besmet met virussen. Zonder succes: de dieren vermenigvuldigen zich sneller dan het land ze kan bestrijden. Ze vreten natuur kaal, bedreigen inheemse soorten en ontregelen complete ecosystemen. En dat allemaal omdat een Britse kolonist in 1859 een paar konijnen uit Engeland liet overkomen voor de jacht, uit heimwee naar zijn thuisland.
Presentatie: Karlijn Saris
Gasten: Meike Wijers en Sander Voormolen
Redactie & montage: Liz Dautzenberg
Heeft u vragen, suggesties of ideeën over onze journalistiek? Mail dan naar onze redactie via podcast@nrc.nl

Zie het privacybeleid op https://art19.com/privacy en de privacyverklaring van Californië op https://art19.com/privacy#do-not-sell-my-info.